Ta’lim sifati va yosh avlod uchun munosib shart-sharoitlar yaratish — mamlakat taraqqiyotining muhim omillaridan biridir. Shu bois ta’lim sohasidagi qonunchilik hujjatlarining amaldagi ijrosini ta’minlash, ta’lim oluvchilar uchun teng imkoniyatlar yaratish hamda ta’lim muassasalarida zarur sharoitlarni shakllantirish masalalari deputatlik nazoratining muhim yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi.

O‘zbekiston Respublikasining 2020-yil 23-sentabrdagi O‘RQ-637-son “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni ta’lim sohasidagi munosabatlarni tartibga soluvchi muhim huquqiy asoslardan biridir. Mazkur qonunda ta’limning ustuvorligi, ta’lim olish shaklini tanlash erkinligi, ta’lim sohasida kamsitishlarga yo‘l qo‘yilmasligi, teng imkoniyatlarni ta’minlash, ta’lim va tarbiyaning uzviyligi hamda ta’lim tizimining ochiqligi va shaffofligi kabi muhim prinsiplar belgilangan.

Ana shu talablarning amaliyotdagi ijrosini o‘rganish, shuningdek, yangi 2026/2027-o‘quv yiliga tayyorgarlik jarayonlarini baholash maqsadida Xalq deputatlari Marg‘ilon shahar Kengashi kotibiyat mudiri A.Ermatov hamda kotibiyat bosh mutaxassisi N.Akbarova tomonidan 21-B. Marg‘iloniy saylov okrugidagi 1-Davlat ixtisoslashtirilgan umumta’lim maktabida o‘rganish ishlari olib borildi.

O‘rganish jarayonida maktab direktori G.Do‘smatova bilan suhbat o‘tkazilib, ta’lim muassasasining bugungi faoliyati, o‘quvchilar uchun yaratilgan shart-sharoitlar, ta’lim-tarbiya jarayonining tashkil etilishi, shuningdek, yangi o‘quv yiliga ko‘rilayotgan tayyorgarlik ishlari yuzasidan ma’lumotlar olindi.
Mazkur ta’lim muassasasida ayni paytda 1 620 nafar o‘quvchi tahsil olayotgani, ularning ta’lim-tarbiyasi bilan 102 nafar o‘qituvchi shug‘ullanayotgani maktab jamoasi zimmasidagi mas’uliyat naqadar katta ekanini ko‘rsatadi. Bunday katta jamoada ta’lim jarayonini samarali tashkil etish, o‘quvchilarning bilim olishiga munosib sharoit yaratish va pedagoglar faoliyatini muvofiqlashtirish alohida e’tibor talab etadi.

O‘rganish davomida ta’lim jarayonining qonunchilikda belgilangan talablar asosida tashkil etilishi, o‘quvchilar uchun zarur sharoitlarni yaratish, ta’lim sifatini oshirish hamda yangi o‘quv yilini tashkiliy jihatdan puxta boshlash masalalariga e’tibor qaratildi.

“Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonunda umumiy o‘rta ta’limning majburiyligi belgilangan bo‘lib, bu norma har bir bolaning ta’lim olish huquqini ta’minlashda muhim kafolat hisoblanadi. Shu nuqtayi nazardan, ta’lim muassasalarida o‘quvchilarning ta’lim olish imkoniyatlarini kengaytirish, ular uchun qulay va xavfsiz ta’lim muhitini shakllantirish, pedagoglar uchun zarur sharoitlarni yaratish doimiy e’tiborda bo‘lishi lozim.

Bugungi kunda maktablarda ta’lim sifati bilan bir qatorda o‘quvchilarning har tomonlama rivojlanishi, ularning bilim va ko‘nikmalarini oshirish, mustaqil fikrlash qobiliyatini shakllantirish ham muhim vazifalardan sanaladi. Shu sababli yangi o‘quv yiliga tayyorgarlik faqat o‘quv xonalarini dars jarayoniga tayyorlash bilan cheklanmay, ta’lim-tarbiya jarayonining barcha yo‘nalishlarini qamrab olishi zarur.

Shuningdek, deputatlik nazorati orqali ta’lim muassasalarida mavjud muammolarni aniqlash, ularni tegishli tashkilotlar bilan hamkorlikda bartaraf etish, o‘quvchilar va pedagoglar uchun zarur shart-sharoitlarni yaxshilash bo‘yicha amaliy takliflarni ilgari surish imkoniyati yaratiladi.

Xulosa qilib aytganda, “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonun talablarining hayotga tatbiq etilishi ustidan jamoatchilik va deputatlik nazoratini kuchaytirish ta’lim sifatini oshirish, o‘quvchilarning qonuniy huquq va manfaatlarini ta’minlash hamda ta’lim muassasalarining samarali faoliyat yuritishida muhim ahamiyat kasb etadi. Yangi o‘quv yiliga puxta tayyorgarlik ko‘rish esa bu jarayonning uzviy davomi bo‘lib, asosiy maqsad yosh avlod uchun sifatli ta’lim va munosib ta’lim muhitini ta’minlashdan iborat.